Chajka Klinger
Biografia
Chajka Klinger urodziła się 25 września 1917 roku w Będzinie, w ubogiej chasydzkiej rodzinie. Uczyła się w dwujęzycznym gimnazjum, biegle posługiwała się językiem polskim, hebrajskim i niemieckim. Po wstąpieniu w latach 30. do Ha-Szomer Ha-Cair, szybko zaczęła obejmować stanowiska kierownicze w strukturach organizacji. W 1938 roku uczestniczyła w kaliskich szkoleniach przygotowujących do życia emigracyjnego.
Po nieudanej próbie ucieczki z Polski po wybuchu II wojny światowej Klinger powróciła do Będzina, gdzie zajęła się reaktywacją ruchu młodzieżowego, na początku 1940 roku współprowadząc lokalny oddział Ha-Szomer Ha-Cair i udzielając się także na szczeblu rejonu Zagłębia. Dwa lata później współzakładała będziński oddział Żydowskiej Organizacji Bojowej, forsując ideę samoobrony. Inspiracją była wizyta Mordechaja Anielewicza, którego gościła Klinger. Została wybrana przez towarzyszy, by próbowała za wszelką cenę przeżyć i opowiedzieć losy mieszkańców getta.
Schwytana 1 sierpnia 1943 roku, była torturowana przez Gestapo, ale zbiegła z obozu przejściowego i ukrywała się u Polaków. W tym czasie spisała swoje przeżycia w dzienniku. Po wojnie dotarła do Palestyny, gdzie zdała relacje z Zagłady i osiadła w kibucu Ha-Ogen. Zmarła 18 kwietnia 1958 roku w Izraelu.